Το πρώτο στοιχείο στο οποίο θα ήθελα να αναφερθώ είναι η φύση του εν λόγω post. Θεωρώ το χώρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης ως ένα από τα πιο δυναμικά πεδία για διαβούλευση. Για εμένα, η Ευρώπη δεν είναι απλώς πολιτική, οδηγίες και συστάσεις. Την αντιλαμβάνομαι ως έναν χώρο, ο οποίος μπορεί να προσφέρει ιδιαίτερες εμπειρίες σε κάθε νέο. Δεν είναι μόνο τα προγράμματα Erasmus και Leonardo DaVinci. Είναι σημαντικό να γνωρίζουμε ότι, στον τομέα της μάθησης/εκπαίδευσης/κατάρτισης, διατηρείται πληθώρα προγραμμάτων, τα οποία υποστηρίζονται και χρηματοδοτούνται από ευρωπαϊκές επιτροπές. Το σπουδαίο, όμως, είναι ότι τα προγράμματα αυτά σχεδιάζονται, διαμορφώνονται και εκτελούνται από νέους, από ανεξάρτητες ομάδες που κρίνουν ως συναρπαστική την εμπειρία αυτή - νέοι που θέλουν να δοκιμάσουν κάτι καινούριο, νέοι που δεν προέρχονται από όργανα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αλλά από χώρες διαφορετικές με κέφι για μάθηση και αποκόμιση καινούριων εμπειριών. Μια προσεκτική περιήγηση στις ιστοσελίδες που αναφέρονται στο post μπορεί να σας οδηγήσει σε τέτοια προγράμματα, μπορείτε να βρείτε πληροφορίες και περαιτέρω στοιχεία. Δεν είμαι σίγουρος για το αν η Ευρώπη, όντως, ακούει τους νέους της, αλλά είμαι βέβαιος ότι τους παρέχει το έδαφος για να μιλήσουν, τους επιτρέπει να ασχοληθούν με τα σοβαρά ζητήματα. Δίνει τη δυνατότητα να έρθουν σε επαφή νέοι διαφορετικών πολιτισμών, ιδεολογιών ή κουλτούρας - και είναι αυτή η επαφή που έχει τη δική της γοητεία! Ανοίγει το δρόμο για νέες φιλίες, επιτρέπει την ανταλλαγή ιδεών και απόψεων. Μέσα από τα προγράμματα αυτά ενισχύεται η νεανική κινητικότητα και, αναμφίβολα, διαμορφώνει αξίες. Μέσα από την επαφή οι νέοι ανταλλάσουν εμπειρίες ζωής και δημιουργούν νέες. Θα σταθώ σε αυτό που ανέφερα λίγο παραπάνω: η Ευρώπη, μέσα από τα προγράμματά της, δίνει στους νέους τη δυνατότητα να αναπτύξουν απόψεις, να επικοινωνήσουν, να γίνουν δημιουργικοί και να συμμετάσχουν σε θεσμούς και όργανά της.

Η Ευρώπη αποτελεί μια ευκαιρία να αλλάξουν οι αντιλήψεις και οι αξίες των ανθρώπων απέναντι σε άλλα έθνη και λαούς. Οι παλαιότερες γενιές είχαν μάθει να "μισούν" και να πολεμούν ανθρώπους από γειτονικές χώρες - τώρα οι νέοι κινούνται συνεχώς, εμπλέκονται σε προγράμματα ανταλλαγών, επιθυμούν να ταξιδεύουν ελεύθερα και να μαθαίνουν για άλλες χώρες και πολιτισμούς, να γνωρίζουν τις γλώσσες και τις συνήθειές τους. Δεν πρέπει, όμως, κανείς να ξεχνά ότι αυτό μπορεί να είναι, ταυτόχρονα, ένα προνόμιο μιας μειονότητας. Έτσι, λοιπόν, υπάρχει η ανάγκη να εμπλακούν όλο και περισσότερα άτομα σε αυτή τη διαδραστική διαδικασία μετατροπής της Ευρώπης από όραμα σε πραγματικότητα. Υπάρχει ακόμα αρκετός δρόμος να διανύσουμε...

Anne Romund
Germany

Η ιδέα της Ενωμένης Ευρώπης είναι ταυτόχρονα ένα κομμάτι της ιστορίας και ένα τόσο επίκαιρο θέμα. Αναλογιζόμενη πως μπορεί να είναι το μέλλον της Ευρώπης, δεν μπορώ παρά να σκεφτώ ότι σε μία τέτοια ιστορική πορεία πλούσια σε ζυμώσεις, προκλήσεις και συνθέσεις υπάρχουν οι προϋποθέσεις που οδηγούν σε ένα πολυδιάστατο και συναρπαστικό μέλλον. Η πολυσυλλεκτικότητα και οι μηχανισμοί δημιουργικής σύνθεσης που έχουν αναπτυχθεί στην Ενωμένη Ευρώπη, προσφέρουν το ιδανικό έδαφος για ανανέωση. Η ίδια η δομή της Ευρώπης είναι τέτοια που δεν επιτρέπει μεγάλες περιόδους στασιμότητας που θα μπορούσαν να υπονομεύσουν τις προοπτικές του αύριο. Ποιος όμως θα καθορίσει την πορείας προς το αύριο; Υπάρχουν δύο σημαντικά θέματα που δείχνουν κατά πόσο το μέλλον της Ευρώπης ανήκει στην νέα γενιά της: η συνείδηση των νέων ως ευρωπαίων πολιτών και η δυνατότητα που έχουν να επηρεάζουν τις εξελίξεις.
Η συνείδηση των ευρωπαίων πολιτών αναφέρεται κυρίως στο πως προσδιορίζουν το ρόλο τους στο ευρωπαϊκό γίγνεσθαι. Είναι αλήθεια ότι η πολιτική συμπεριφορά των νέων της Ευρώπης κινείται σε ένα μεγάλο βαθμό στα πλαίσια της εθνικής συνείδησης, και δεν πιστεύω ότι στο μέλλον είναι πιθανή η εξάλειψη της και η αντικατάσταση της από μία ‘ευρωπαϊκή συνείδηση’. Το ζητούμενο όμως δεν είναι η αντικατάσταση αλλά μάλλον η αλληλοσυμπλήρωση και ο συνδυασμός τους. Για την πορεία προς το μέλλον, θα πρέπει η νέα γενιά να μην αντιλαμβάνεται τον ρόλο της, ως πολίτες, να σταματάει στα σύνορα του κράτους που ζουν, αλλά αντίθετα να αναπτύσσεται και να καλύπτει όλο το χώρο της Ενωμένης Ευρώπης. Οι θεσμοί και τα συλλογικά όργανα εξουσίας δεν μπορούν από μόνα τους να δώσουν υπόσταση στην ιδέα της Ενωμένης Ευρώπης, απαιτείται η συμβολή των ευρωπαίων πολιτών με το να εντάξουν την ιδέα αυτή στη συνείδηση τους και στον τρόπο συμπεριφοράς στην καθημερινή τους ζωή. Πιστεύω ότι σήμερα η νέα γενιά της Ευρώπης κινείται προς αυτή την κατεύθυνση περισσότερο από οποιαδήποτε άλλη στιγμή στο παρελθόν. Οι νέοι σε όλη την Ευρώπη συνειδητοποιούν ποια στοιχεία τους ενώνουν λόγω της ευρωπαϊκής τους ταυτότητας και το κυριότερο κατανοούν και την αξία των διαφορών τους ως κινητήρια δύναμη σύνθεσης για την πορεία προς το μέλλον.
Η συνείδηση της ευρωπαϊκής ταυτότητας είναι ουσιώδης αλλά όχι επαρκής παράγοντας για να συνδέσουμε άμεσα το μέλλον της Ευρώπης με το δικό μας μέλλον. Ένα εξίσου σημαντικό θέμα είναι οι δυνατότητες που έχουν οι πολίτες να συμμετέχουν και να επηρεάζουν τις εξελίξεις – οικονομικές, πολιτικές, κοινωνικές – στην Ενωμένη Ευρώπη. Είναι αλήθεια ότι οι νέοι έχουν για τα ευρωπαϊκά κέντρα εξουσίας και λήψης αποφάσεων την εικόνα των απρόσωπων και γραφειοκρατικών θεσμών που αναλώνονται σε διαπραγματεύσεις μεταξύ ομάδων συμφερόντων και δεν πετυχαίνουν να ανταποκριθούν στις ουσιαστικές ανάγκες των ευρωπαίων πολιτών. Ο κίνδυνος να μετατραπεί η ιδέα της Ενωμένης Ευρώπης σε ένα απομονωμένο γραφείο αποφάσεων έχει γίνει ορατός και για αυτό τα τελευταία χρόνια έχουν αρχίσει να αναπτύσσονται μηχανισμοί και διαδικασίες με στόχο να προσκαλέσουν και να προκαλέσουν τους νέους της Ευρώπης σε μία πιο ενεργητική συμμετοχή. Όλα τα προγράμματα, εκπαιδευτικά και άλλα, που απευθύνονται στους νέους της Ευρώπης, συμβάλλουν στη διαμόρφωση μίας γενιάς που βιώνει τι σημαίνει να είσαι ενεργό μέρος της ευρωπαϊκής συλλογικότητας και αρχίζει να αντιλαμβάνεται ότι υπάρχει η δυνατότητα συμμετοχής της στις διαδικασίες της Ενωμένης Ευρώπης. Πολλά πράγματα για το μέλλον θα κριθούν από το πώς θα εκμεταλλευτούμε αυτή τη δυνατότητα, αν θα την αναπτύξουμε σε ευρύτερα επίπεδα και από το αν και πως θα μπορέσουν τα όργανα της Ευρωπαϊκής Ένωσης να ενσωματώσουν αυτή τη συμμετοχή μας.

Η άποψή ενός νέου Τσέχου είναι ότι η Ευρώπη αναμφισβήτιτα ακούει τους πολίτες της και ειδικότερα τις νέες γενιές. Στην Τσεχία, όταν μιλάμε για την Ευρώπη, όλοι καταλαβαίνουν την Ευρωπαϊκή Ένώση και το Συμβούλιο της Ευρώπης. Και οι δύο πανευρωπαϊκοί θεσμοί έχουν δημιουργήσει μια σειρά από επικοινωνιακά κανάλια προκειμένου να ενισχύσουν το διάλογο ανάμεσα στους πολίτες. Κοιτάζοντας το πεδίο της νεολαίας, παρατηρούμε προγράμματα και εκδηλώσεις τα οποία και ενισχύουν τις ικανότητες των νέων σε πληθώρα τομέων - προσπαθούν να τονίσουν το αίσθημα της υπευθυνότητας, την κινητικότητά τους και την αντίληψη του εαυτού τους μέσα στο κοινωνικό σύνολο. Αυτά είναι τα προγράμματα Erasmus, Leonardo DaVinci και "Νέα Γενιά σε Δράση". Έχοντας ενεργούς νέους να σχεδιάζουν και να καταθέτουν ιδέες για το μέλλον της Ευρώπης, ουσιαστικά, επιτυγχάνεται η ανάπτυξη των δυνατοτήτων τους, γίνονται παραγωγικοί και αποτελεσματικοί - διαμορφώνεται μια γενιά, η οποία, ακόμη και αν δεν "ακούγεται" από τους εκάστοτε θεσμούς, σίγουρα αποκτά τα εχέγγυα για να αλλάξει τον εαυτό της και να αντιληφθεί τις δυνάμεις της. Άκούγοντας τους νέους, η Ευρώπη θα κατορθώσει να δημιουργήσει οργανισμούς και φορείς, οι οποίοι θα λειτουργούν ως εκπρόσωποι των απόψεων των νέων. Το μόνο σημείο που με προβληματίζει είναι η στάση των εθνικών φορέων απέναντι στον ανοιχτό διάλογο μεταξύ νέων...

Ondrej Lochman, Czech Republic

Η Ευρώπη, σίγουρα, ενισχύει τη νεανική κινητικότητα. Το στοιχείο αυτό είναι έντονο για τον σημερινό φοιτητή: συμμετέχει σε ανταλλαγές μέσω Erasmus και Leonardo DaVinci. Αν τα προγράμματα αυτά δεν προάγουν τη νεανική συμμετοχή, τότε ποιος είναι ο ρόλος τους; Ποια η σημασία τους μέσα σε ένα ενεργό, δυναμικό περιβάλλον. Πρωτίστως, παρέχουν πρόσφορο έδαφος για ανάπτυξη ικανοτήτων και γνώσεων. Επιπλέον, είναι σημαντικό να παρατηρηθεί ότι επιτρέπουν την ανταλλαγή ιδεών, απόψεων, κουλτούρας. Η Ευρωπαϊκή Διάσκεψη Νέων εξυπηρετεί τον σκοπό αυτό, αφήνει ανοιχτό το πεδίο για ελεύθερη διαβούλευση και επιτρέπει την επαφή μεταξύ διαφορετικών πολιτισμών - η Ευρώπη θέλει τους νέους της να είναι ενεργοί και να συμμετέχουν στα όργανά της, από τη στιγμή που διαθέτει προγράμματα ενίσχυσης της νεανικής κινητικότητας. Το πρόγραμμα "Νέα Γενιά σε Δράση" είναι ένα από αυτά. Για περισσότερες πληροφορίες πάνω σε αυτό, μπορεί ο καθένας να ανατρέξει στην ηλεκτρονική σελίδα της "Νέας Γενιάς" www.neagenia.gr

Γιάννα Λόη
Απόφοιτη Τμήματος Επικοινωνίας, Μέσων και Πολιτισμού Παντείου Πανεπιστημίου